Borački krš, proleće u Gruži

Autor
Gruža Gruža

Gruža, dolina ružom rimovana je najpitomiji deo Šumadije. Čak je i ćudljiva reka Gruža ukroćena i pretvorena u veliko jezero. Severno od jezera, prema visovima Rudnika i Ješevice se iz pitome doline izdižu oštri vrhovi kakvih nema ni na Prokletijama. Te stene, uz obližnju Ostrovicu su geološki suvenir davnih vulkanskih aktivnosti ovih, rudom bogatih planina. Postoji priča da je Gruža nekad bila mnogo veće jezero i da su za šiljate stene vezivani čamci. Na oštrim stenama se nalaze ostaci grada koji je utvrdio despot Stefan Lazarević. Grad Borač su osvojili Mađari a Turci su ga spalili do temelja. Ispod stena, u gustom šumarku je sačuvana crkva koju legenda vezuje za Grdanu, sestru cara Dušana a majku Vukašina Mrnjavčevića.

Okolina Boračkog krša je bila omiljeno lovište cara Dušana. Lovci se u Gruži okupljaju i danas. Druge nedelje u februaru, Borač je domaćin lovcima iz cele Srbije. Tradicionalna hajka na lisicu je najpoznatija lovačka svečarija u kojoj prosečno strada desetak lisica i isto toliko prasića koje gostoljubivi domaćini pripreme za lovce.
Gosti u Borač ne dolaze samo zbog lova. Prostrano jezero je idealno za veslače. Kada jesenje boje učine Borački krš još slikovitijim u Borač dolaze slikari na tradicionalnu «Gružansku jesen». Osim krševitih stena čest motiv slikara su i mnogobrojne vodenice. Za njih je pesnik Gruže, Dobrica Erić rekao da su nekad bile carice a sada bezube starice. Na Rudniku se nalaze manastiri Vraćevšnica, Voljavča, Ramaća i Vujan. U Gornjoj Crnući se nalazi kuća Miloša Obrenovića a na visovima još postoje ostaci rudničkog i ostrovičkog grada. Banjski turizam je razvijen u Gornjoj Trepči i nešto manje u Stragarima. .

Istočnom stranom Gruže se pružaju Gledićke planine na kojima se nalaze dva najlepša manastira moravske škole, Kalenić i Ljubostinja. Manastire Sarinac, Raletinac i Denkovac su podigle tri sestre koji se po njima i zovu. U gružanskom kraju ima puno kultnih stabala – zapisa. Nešto sasvim suprotno od toga je baksuzno drvo kod Oparića. Zbog čestih malera koji su se pitnicima dogodili pored ovog drveta, putari su ga prilikom gradnje puta široko zaobišli.
Turističke usluge u gružanskom kraju pružaju Borač, Knić, Žune i Grabovac. U zimskom periodu je cena dnevnog pansiona iznosila 700 dinara. Dolinom Gruže saobraća čuveni «danski kraljevski voz», odnosno dnevni voz za Kraljevo. Od stanice u Gruži i Kniću goste najčešće prevoze domaćini mada postoje lokalne autobuske veze.

Tekst: Dragan Bosnić

Share on: Post on Facebook Facebook
Twitter Twitter
  • Pošalji prijatelju Pošalji prijatelju
  • Verzija za štampu Verzija za štampu
  • Samo tekst Samo tekst
Share on: Post on Facebook Facebook
Twitter Twitter

Tagged as:

Sumadija, Gruža

Oceni članak

0