Pusta reka

By
Caričin grad Caričin grad

Na zapadnoj strani planine Kukavice se nalazi široka, plodna dolina. Dolinu preseca reka koja se posle obilnih kiša izlivala daleko van korita. Kažu da je jednom prilikom u nabujaloj reci smrt našlo devetoro braće. Od tada se i reka i dolina zovu Pusta reka. U međuvremenu je napravljeno veštačko jezero i više nema poplava ali ime je ostalo. Na obodu Puste reke se nalazi veliko arheološko nalazište Caričin grad. Ovaj grad je podigao car Justinijan u šestom veku. Naselje Justinijana Prima ima tri utvrđena dela; Akropolj, Srednji grad i Donji grad. Otkriveno je devet bazilika puno javnih i rezidencijalnih zgrada.

Grad je dobijao vodu sa 17 kilometara udaljenog Radana. Po predanju je vodu u grad doveo svinjar kome je car obećao svoji kći za ženu. Car je svinjara prevario a reka i selo pored Justinijanovog grada se i danas zovu Svinjarica.

Istočnu padinu Kukavice oštro omeđava Južna Morava koja je u stenama usekla Grdeličku klisuru. U središnjem delu klisure se nalazi selo Mrtvica. U centralnom delu sela, koje je raštrkano po istočnim padinama Kukavice, izdiže se visoka stena. Pretpostavlja se da je prva crkva na ovoj nekad teško pristupačnoj steni podignuta u VI veku a bila je aktivna i tokom turske vladavine. Crkva je posvećena Bogorodičinom Uspenju. Stenu i crkvu na njoj ukrašava veliko, razgranato stablo.

Na drugoj obali Južne Morave se nalazi naselje Džep a u njegovoj blizini majdan Momin Kamen. Nekad davno su tu dolazile devojke po vodu i da bele platno. Dolazili su i Turci da napoje konje i da gledaju devojke. Jedna se devojka se zapričala sa mladim spahijom pa nije obratila pažnju na majčino požurivanje. Majka je u besu rekla – Okamenili se da Bog da ! Kletva je stigla podjednako brzo koliko je i majčin jezik bio brz. Lepa moma i Turčin su ostali okamenjeni na padini iznad reke. Tokom dugotrajnog rada u majdanu, okamenjeni Turčin je ostao bez lule a momin lik ni stariji meštani ne uspevaju da prepoznaju. Ostao je samo naziv Momin kamen a Grdeličku klisuru stariji ljudi zovu Momina klisura.

Tekst: Dragan Bosnić

Share on: Post on Facebook Facebook
Twitter Twitter
  • Email to a friend Email to a friend
  • Print version Print version
  • Plain text Plain text
Share on: Post on Facebook Facebook
Twitter Twitter

Tagged as:

Caričin grad, Južna Srbija

Rate this article

0